250 senelik ehramların dikim serüveni başladı 

Erzurumlu kadınların büyük emek vererek yıkayıp dövdükleri yünler için mesaileri başladı. 

KÜLTÜR-SANAT 29.09.2021, 15:10 30.09.2021, 09:30 Başak Çetin
250 senelik ehramların dikim serüveni başladı 

Erzurumlu kadınlar, yöresel kıyafet olan “ehram” yapımında kullanılan yünleri yapma merasimine başladı. Günlerce yıkadıkları ve saatlerce tokaçla dövdükleri yünlerden ehram yapan kadınların bu adetleri, 250 sene öncesine dayanıyor.  

Erzurumlu ve Bayburtlu kadınların dış örtünmede kullandıkları geleneksel kıyafetlerin en popüleri olan ehram, 250 senedir kullanılıyor. Ehramın ham maddesi olan ve dikimde kullanılan koyun yünleri ise özenle yıkanıp dövülüyor. Bugünlerde başlayan yün yıkma işlemi, günlerce sürüyor. Erzurum Olgunlaşma Enstitüsü’nde görevli 15 usta öğretici kadın, yeni eğitim döneminde öğrencilere ehram dikimi için eğitim vermeye başladı. 



Eğitimin ilk adımı, yün yıkama 

Eğitimde öncelikle koyunlardan kırkılan yünler bir araya getiriliyor. İlk ders, bu yünleri yıkamak. Akarsu kenarında, bol suyla yıkanan yünler, güneş ışığını net alan bir yere serilerek kurutuluyor. İkinci adım olan kurutmadan sonra üçüncü adıma geçiliyor. Üçüncü adımda ise kadınlar yünleri tokaçlarla döverek yumuşatıyor. Eğitimde dördüncü adım, yünleri tekrar kurutmak oluyor. Son ikinci kurutma aşamasından sonra ise yünler, uzun sopalarla çırpılıyor. Çırpma işleminin sonrasında yünler uzun uzun taranıyor. 



Taranan yünler, iplik halini alıyor 

Kurutulup taranan yünler, iplik haline getiriliyor. El emeğiyle ilmek ilmek dokunarak yapılan ehramlardan, 2’şer metre ve 2 kanattan oluşan bir dış örtü dikiliyor. İşin ehli bir dokumacı tezgahta yaklaşık 7 günde 4 metrekarelik bir ehramı rahatça örebiliyor.  



Ehramların 250 senelik ömrü var 

Erzurum Olgunlaşma Enstitüsü Müdürü Fatma Taşbaşı, ehram üretimi ile ilgili şunları dile getiriyor: “Yünler muhakkak akarsuda yıkanmalı. Kimyasallardan uzak tutulması, dokusunun bozulmadan kalmasını sağlıyor. Bizim yün ustalarımız da şu an ehramlık yünleri akarsularda yıkıyor. İlk gayemiz, ehramları üretirken geleneksel yöntemler kullanmak. Önemli olan ehramın dokusunu bozmamak ve tekstilde ehramın yerini korumak. Yünü akarsu dışında bir suda yıkadığımızda kimyasallara maruz kalabiliyor. Bu da yünün yapısını bozuyor. Biz, geri dönüşümü olabilecek bir dokuma yapmak istiyoruz. Yünün yıkamadan tezgaha gitme süresi en az 3 hafta. Ustalarımız, akarsuyun yanında yünü tokaçlayarak yıkıyor. Yünün yıkandığı zaman köpürmesi ve içerisindeki kiri de atması gerekiyor. Yıkama işleminden sonra kurutma işlemleri başlıyor. En sonunda da yün, iplik haline getiriliyor.” 

Yorumlar (0)
18
açık