Sönük bir ekran ışığı bile uykunuzu kaçırmak için yeterli bir sebep

Dijital aygıtlardan yayılan mavi ışık günümüzde uyku kalitesini en çok düşüren etkenler arasında. Peki mavi ışığın diğer ışıklardan farkı ne? Çözümü var mı?

ÖZEL HABER 24.04.2019, 11:49 24.04.2019, 16:16
Sönük bir ekran ışığı bile uykunuzu kaçırmak için yeterli bir sebep

Yatağa gitmeden birkaç saat önce bütün mavi ışıklardan uzaklaşmanın sağlıklı bir uyku için ne kadar önemli olduğunu hepimiz duyduk. Elbette herşeyin bir sebebi olduğu gibi, bu gerçeğin altında yatan bir sebep de var.

Kullandığımız telefon, tablet, bilgisayar vb. aletler açık olduğunda mavi ışık üretir. Ekrana her baktığımızda beynimiz farklı bir tepkime gösterir. Buna bağlı olarak da, uykumuz tabiri caizse, ziyan olur. Fakat asıl soru şu, mavi ışığa ne kadar maruz kalırsak uykumuz kaçar? Eminim, düşündüğünüzden daha azı yeterli olacaktır.

Mavi ışığın diğer ışıklardan farkı ne?

Genel anlamda, ışık zaten insanı ayakta tutacak türden bir etkendir. Evdeki bütün ışıkları açıp uyumayı denediğinizde, ne demek istediğimizi anlayacaksınız. Ancak mavi ışık, mevzu bahis olduğunda işin rengi değişiyor. Zira bu ışık türünün kendine has bir özelliği var.

Normal veya standart olarak nitelendirebileceğimiz ışıklar genellikle retinada bulunan ışığa duyarlı çubuk ve konileri aktif ederken, mavi ışık melanopsin retinal lenf bezi hücreleri adındaki ekstra ışık algılayıcı türlerini harekete geçirir. Bu hücreler, doğrudan beynin ana merkezine sinyaller gönderir. Bununla birlikte, vücudun işlevinden sorumlu diğer beyin bölgeleri de bu sinyallerden nasibini alır.

Mavi ışık uyku kalitesini çok daha fazla düşürüyor

Melanopsin hücreleri göz içerisinde yer alsa da, görme yetisi ile pek de ilişkisi yoktur. Bu hücrelerin asıl görevi, az önce de belirttiğimiz gibi, beyne sinyal göndermektir. İşte bu sebepten, görme engelli bireyler de mavi ışığa maruz kaldığında, uyku sorunları ile karşı karşıya kalabilimektedir.

Beynin ana merkezi (saati), vücudun sirkadiyen ritmini, yani bedenimizin 24 saat içerisindeki ritmini düzenler. Vücut ritim tutarken, belli başlı görevleri yerine getirir. Bu görevlerden biri de, uyku hormonu olan melatonin salgılanımıdır. Her gece, beynimiz ortalama uyku vaktimizin iki saat öncesinden melatonin salgılamaya başlar.

Televizyon veya telefonlardan yayılan mavi ışık, bu uyku hormonunu devre dışı bırakır. Melanopsin hücreleri mavi ışığı algıladığında, beynin ana merkezine sinyal göndererek ‘daha uyku vakti gelmedi’ diye komut gönderir. Buna bağlı olarak da, beyin farklı bir tepkime gösterir. Yapılan araştırmalar, az miktarda mavı ışığın bile bu etki ve tepki sürecine sebep olabileceğini söylüyor.

Mavi ışıkla başa çıkmak için ne yapmalı?

Uyku düzeninizi bozmamak için yapmanız gerek ilk şey, tahmin edeceğiniz üzere, uyku vaktinden iki saat önce dijital aygıtlardan elinizi ayağınız çekmeniz olacak. Ama tabi bu seçenek, işin doğrusu, hiçbirimizi tatmin etmiyor. Peki diğer bir seçenek ne olabilir?

Mavi ışık kırıcı gözlük ve lensleri deneyin

Uykuya son iki saat kala dijital aygıtlarınızdan uzak kalmak istemiyorsanız, mavi ışık kırıcı gözlükleri kullanmanızı tavsiye ederiz. 2009’da yapılan bir araştırmada, iki hafta boyunca uyumadan önce üç saat boyunca mavi ışık kırıcı lens takan insanların uyku kalitesinin ve ruh halinin geliştiği tespit edildi.

Uzun sözün kısası; elimizdeki akıllı telefonlar, tabletler veya diğer dijital cihazlar uyku düzenimizi bozacak düzeyde mavi ışık barındırıyor. Bu mavi ışıklar melanopsin hücreleri aracılığıyla doğrudan beyin içerisinde farklı bir tepkime meydana getirerek uyku kalitesini düşürebiliyor. Bu sebepten, yukarıda belirtilen önerilere kulak asmanız hem göz sağlığınız hem de ruh haliniz için büyük önem arz ediyor.

Yorumlar (0)
16°
hafif yağmur
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 26 53
2. Başakşehir 26 53
3. Galatasaray 26 50
4. Sivasspor 26 49
5. Beşiktaş 26 44
6. Alanyaspor 26 43
7. Fenerbahçe 26 40
8. Göztepe 26 37
9. Gaziantep FK 26 32
10. Denizlispor 26 31
11. Antalyaspor 26 30
12. Gençlerbirliği 26 28
13. Kasımpaşa 26 26
14. Konyaspor 26 26
15. Malatyaspor 26 25
16. Çaykur Rizespor 26 25
17. Ankaragücü 26 23
18. Kayserispor 26 22
Takımlar O P
1. Hatayspor 28 53
2. Erzurum BB 28 47
3. Bursaspor 28 46
4. Adana Demirspor 28 45
5. Akhisar Bld.Spor 28 45
6. Fatih Karagümrük 28 43
7. Altay 28 43
8. Ümraniye 28 40
9. Giresunspor 27 38
10. Keçiörengücü 28 35
11. Balıkesirspor 28 35
12. Menemen Belediyespor 28 35
13. İstanbulspor 27 33
14. Altınordu 28 31
15. Boluspor 28 25
16. Osmanlıspor 28 24
17. Adanaspor 28 20
18. Eskişehirspor 28 17
Takımlar O P
1. Liverpool 29 82
2. Man City 28 57
3. Leicester City 29 53
4. Chelsea 29 48
5. M. United 29 45
6. Wolverhampton 29 43
7. Sheffield United 28 43
8. Tottenham 29 41
9. Arsenal 28 40
10. Burnley 29 39
11. Crystal Palace 29 39
12. Everton 29 37
13. Newcastle 29 35
14. Southampton 29 34
15. Brighton 29 29
16. West Ham 29 27
17. Watford 29 27
18. Bournemouth 29 27
19. Aston Villa 28 25
20. Norwich City 29 21
Takımlar O P
1. Barcelona 27 58
2. Real Madrid 27 56
3. Sevilla 27 47
4. Real Sociedad 27 46
5. Getafe 27 46
6. Atletico Madrid 27 45
7. Valencia 27 42
8. Villarreal 27 38
9. Granada 27 38
10. Athletic Bilbao 27 37
11. Osasuna 27 34
12. Real Betis 27 33
13. Levante 27 33
14. Deportivo Alaves 27 32
15. Real Valladolid 27 29
16. Eibar 27 27
17. Celta de Vigo 27 26
18. Mallorca 27 25
19. Leganés 27 23
20. Espanyol 27 20