Birinci Faz ticaret anlaşması ne anlama geliyor?

Yaklaşık iki yıl süren gerginliğin ardından ABD ile Çin arasındaki ticaret savaşında yeni perde açıldı. ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkan Yardımcısı Liu He "Birinci Faz" ticaret anlaşmasını imzaladı.

DÜNYA 16.01.2020, 12:02 16.01.2020, 13:34
Birinci Faz ticaret anlaşması ne anlama geliyor?

ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray'da Çin Devlet Başkan Yardımcısı Liu He ile bir araya geldi. Düzenlenen törende açıklamalarda bulunan Donald Trump, anlaşmanın dönüm noktası olduğunu ifade etti. Trump, "Bugün Çin ile daha önce atılmamış çok önemli bir adımı atarak birinci faz ticaret anlaşmasını imzalıyoruz. Bu daha önceki herhangi bir anlaşmadan çok daha büyük." diyerek yakın gelecekte Çin'i ziyaret edeceğini kaydetti.

İmza töreninin ardından Çin Başkan Yardımcısı Liu He ise Çin’in önümüzdeki iki yıl içerisinde yaklaşık 40 milyar dolar değerindeki tarım ürününü ABD’den alacağını söyleyerek anlaşmanın tüm dünya için iyi olacağını ifade etti.

Detaylar

  • Anlaşma 30 gün içinde yürürlüğe girecek.
  • Çin, ABD'den aldığı ürün ve hizmetleri önümüzdeki 2 yıl içerisinde 200 milyar dolara yükseltecek.
  • Çin, ABD'den birinci yıl 18,5 milyar dolar, ikinci yıl 33,9 milyar dolarlık enerji ürünü alacak.
  • Çin, ilk yıl ABD'li üreticilerden 32,8 milyar dolar, ikinci yıl 44,8 milyar dolarlık ürün satın alacak.
  • Çin, ABD'den 2020 yılında en az 19,5 milyar dolarlık tarım ithalatı yapacak.

Söz konusu anlaşmanın imzalanmasının ardından Donald Trump dahil olmak üzere dünya genelinde birçok kişiye ABD'nin Çin'i dize getirdiği ve istediğini aldığını düşündürse de, aslında taraflar arasındaki tansiyonu sakinleştirmeye yardımcı olacak ancak ticaret savaşının kalbinde yer alan sorunları çözemeyen bir anlaşma imzalandı.

"Boşluklar var"

Trump ile Liu arasındaki tokalaşma, Trump'ın tarifelerinden zarar gören çiftçiler ve üreticilere yardım sağlayacak ve dünyanın en büyük iki ekonomisi arasındaki ilişkiyi stabilize edecek olsa da, eleştirmenler "Birinci Faz" anlaşmayı ne yazık ki yetersiz buluyor. 86 sayfalık anlaşma, ABD'nin uzun süredir devam eden Çin'in sanayi politikası hakkındaki endişelerini kapsamadığı, buna Pekin'in devlete ait işletmelere verdiği hükûmet sübvansiyonlarında milyarlarca doları nasıl dizginleyeceğinin de dahil olduğu ifade ediliyor.

Washington merkezli Peterson Uluslararası Ekonomi Enstitüsü'nden Chad Brown, bunun koca bir boşluk olduğunu söyleyerek "bunun üstesinden gelmenin bir yolu yok" ifadesini kullanıyor.

Hâlihazırda Trump yönetim yetkilileri, anlaşmanın ayrıntıları geçen ay ortaya çıkmaya başladığından beri bazı zor konuların dışarıda bırakıldığı konusunda netleşmiş, ABD Ticaret Temsilcisi Robert Lighthizer “Anlaşma tüm sorunları çözecek mi?" sorusuna son derece açık bir şekilde "Hayır" cevabını vermişti. 

Bu konudan anlaşılacağı üzere ABD tarafı, az da olsa ilerleme kaydetmeyi hiçbir anlaşma yapılamamasına yeğliyor. Planın ise "İkinci Faz"a geçerek askıdaki endişeler konusunda harekete geçmek olduğu düşünülüyor. Trump, bu tartışmaları başlatmak için "çok uzak olmayan bir gelecekte" Pekin'e seyahat etmeyi planlıyor ancak Çin'deki görüşmeler için ne net bir tarih, ne de belirgin bir yol var.

Beklentiler düşük tutuluyor

Trump'ın kendisi, acelesi olmadığını söyleyerek beklentileri düşürmeye başladı. Trump'ın üst düzey müttefikleri, bir sonraki aşamanın Kasım ayındaki başkanlık seçimlerinin sonrasına kadar sonuçlandırılamayacağı konusunda uyarıyor. Dolayısıyla bu durum, Beyaz Saray'ın iki yıl önce Çin'e karşı tarife uygulanmaya başlamasına neden olan sistemik sorunları çözmek için pek de bir etkisi olmayan anlaşma karşılığında zor kazanılan kaldıraçlarından vazgeçildiğini hisseden bazı Amerikan işletmeleri ve teknoloji şirketleri arasında hayal kırıklığı yaratıyor.

Ekonomistler de bugün ufak tefek çaplı bu temel sürtüşmelerden herhangi birinin çözümüne ticaret savaşı başlamadan önceki durumdan daha yakın olunmadığını söylüyor.

Ancak, Trump'ın kendisi, milyonlarca insanın merakla beklediği dünkü imza töreninde "gerçekten inanılmaz bir atılım" olarak nitelendirdiği anlaşmanın faydalarını övüyordu.

Yönetim yetkilileri, ileriye giden yolun, Pekin tarafının gerekli satın alma rakamlarını karşılayıp karşılamadığı da dahil olmak üzere, birinci aşamada kabul ettiği taahhütlere ne denli bağlı olacağıyla alakalı olacağını söylüyor. Çin tarafından kabul edilen satın alım rakamlarına karşılık Trump, geçen yıl tehdit ettiği daha fazla tarife artışını erteledi ve şu anda yaklaşık 370 milyar dolarlık tarifeler devam ediyor. Pekin'in taahhütlerini takip etmesi durumunda bunların azaltılabileceği veya kaldırılabileceği yönündeki geniş spekülasyonlara rağmen, ABD Ticaret Temsilcisi Lighthizer ve Hazine Bakanı Steven Mnuchin bu hafta "tarifelerde gidilecek bir azalma için anlaşma olmadığını" vurguladı.

Trump'a karşı mı Trump için mi?

Birinci Faz anlaşması, bazılarınca Trump'ın anlaşma yapma cesaretinin kanıtı olarak ve seçimler için puan toplamak olarak görülüyorken, bazılarınca da anlaşmanın ana yararının, Trump'ın kendisinin verdiği zararı hafifletmek olduğu düşünülüyor.

George Mason Üniversitesi'nden Daniel Griswold, Trump yönetiminden önceki durumdan daha iyi olmadıklarını vurgulayarak, "Yönetim ticaret savaşını tırmandırmaktan geri çekildi ve sanırım bu olumlu bir şey. Ama bunların tümünü ilk etapta başlatan da yine kendileriydi.” ifadesini kullanıyor.

Şimdi tüm olay, Pekin'in uzun süredir ele almaya direnilen kalan sorular için nihayetinde müzakere masasına dönüp dönmeyeceği ile ilgili görünüyor. Bu kapsamda Çin görüşme yapmak için başka bir ABD Başkanı da bekliyor olabilir.

Habernediyor.com

Yorumlar (0)
16°
hafif yağmur
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Başakşehir 34 69
2. Trabzonspor 34 65
3. Beşiktaş 34 62
4. Sivasspor 34 60
5. Alanyaspor 34 57
6. Galatasaray 34 56
7. Fenerbahçe 34 53
8. Gaziantep FK 34 46
9. Antalyaspor 34 45
10. Kasımpaşa 34 43
11. Göztepe 34 42
12. Gençlerbirliği 34 36
13. Konyaspor 34 36
14. Denizlispor 34 35
15. Çaykur Rizespor 34 35
16. Malatyaspor 34 32
17. Kayserispor 34 32
18. Ankaragücü 34 32
Takımlar O P
1. Hatayspor 34 66
2. Erzurumspor 34 62
3. Adana Demirspor 34 61
4. Akhisar Bld.Spor 34 57
5. Fatih Karagümrük 34 56
6. Bursaspor 34 56
7. Altay 34 54
8. Ankara Keçiörengücü 34 50
9. Menemen Belediyespor 34 44
10. Giresunspor 34 44
11. Ümraniye 34 44
12. İstanbulspor 34 40
13. Balıkesirspor 34 38
14. Altınordu 34 37
15. Boluspor 34 33
16. Osmanlıspor 34 30
17. Adanaspor 34 21
18. Eskişehirspor 34 12
Takımlar O P
1. Liverpool 38 99
2. Man City 38 81
3. M. United 38 66
4. Chelsea 38 66
5. Leicester City 38 62
6. Tottenham 38 59
7. Wolverhampton 38 59
8. Arsenal 38 56
9. Sheffield United 38 54
10. Burnley 38 54
11. Southampton 38 52
12. Everton 38 49
13. Newcastle 38 44
14. Crystal Palace 38 43
15. Brighton 38 41
16. West Ham 38 39
17. Aston Villa 38 35
18. Bournemouth 38 34
19. Watford 38 34
20. Norwich City 38 21
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 87
2. Barcelona 38 82
3. Atletico Madrid 38 70
4. Sevilla 38 70
5. Villarreal 38 60
6. Real Sociedad 38 56
7. Granada 38 56
8. Getafe 38 54
9. Valencia 38 53
10. Osasuna 38 52
11. Athletic Bilbao 38 51
12. Levante 38 49
13. Real Valladolid 38 42
14. Eibar 38 42
15. Real Betis 38 41
16. Deportivo Alaves 38 39
17. Celta de Vigo 38 37
18. Leganés 38 36
19. Mallorca 38 33
20. Espanyol 38 25