Türkiye’de inovatif startup sorunu

Startuplar, devlet ve uluslararası kuruluşlardan hibe ve teşvik alıyor. Yeni fikirlerin alışılmışın dışına çıkması yeni sorunları da beraberinde getirebiliyor.

BİLİM-TEKNOLOJİ 09.09.2019, 16:06 10.09.2019, 16:48
Türkiye’de inovatif startup sorunu

Neredeyse yediden yetmişe herkes teknolojinin içinde ve ne kadar geliştiğinin de farkında. Bu da gerek kullanıcıya kolaylık sağlıyor, gerek de bilişim sektöründe çok güçlü alanlar yaratıyor. Bu güçlü alanda, sermayeye gerek olmaksızın proje fikirleri kolaylıkla ortaya atabiliyor. Hemen hemen herkes, çevresindekilerden mutlaka bilişimle ilgili fikirleri olduğunu; uygulama, internet sitesi gibi projeleri gerçekleştirmek istediklerini duyuyor.

Fizibilitesiz başlangıçlar ayak bağı oluyor

Startup türünde iş fikirlerinde faaliyete geçilse bile çoğunlukla şirket kurulmuyor, başta vergilendirme yapılmıyor. Dolayısıyla, bu tür startuplar yatırım alıncaya kadar büyük bir muamma içinde hareket edebiliyor, sadece büyümeyi düşünüyor; yasalara uyum gibi konular da önemsenmiyor. Nihayetinde melek yatırımcı gibi bir kanal bulup yatırım aldığı noktada da geçmişteki hatalar ayak bağı olmaya başlıyor.

Yatırımcılar, startup’lara yatırım yapmak istiyor


Kanunlar her ne kadar yatırımcıyı korusa da, yatırımcı kanun ve bürokrasiden uzaklaşabilen bir startup’a yatırım yapma riskini göze alabiliyor. Kanun ve bürokrasiden uzaklaşan bir startup daha atik davranabiliyor, daha yüksek getiri sağlayabiliyor.

Köklü firmalar startup kuruyor

Köklü şirketler, bir startup kurup yeni ürünlerini bu startup’a yaptırıyor. Ana şirketin hantallığından etkilenmesini istemiyor. Böylece startup’larla daha kısa sürelerde sonuç alabiliyorlar.

Hibe ve teşvik alanlar iş bitirmiyor

 
Yukarıdaki Küresel İnovasyon Endeksi’nde kırmızıyla belirtilen yazılar startup kayıplarının bazı başlıklarını gösteriyor. Tabloyu incelediğimizde girdilerin çıktılara dönüştürülemediği görülüyor. Yani yatırım, hibe ve teşviklerin sonucunda çıktı alınamadığı anlaşılıyor. Bu yüksek endeksin en büyük bileşeninin de” İş Gelişmişliği” alt endeksi olduğu görülebiliyor. Bunun bir diğer versiyonu da, inovatif bir iş fikri ile şirket kurmak. Örneğin; şirket kurarken şirketin hisselerinin yüzde 40’ını yatırımcıya veriyor, devlette ve dünyada fon veren kuruluşların hibe ve teşviklerinden faydalanılıyor. Devletten ve uluslararası kuruluşlardan alınan hibe ve teşviklerle süre uzatıp işleri yavaşlatılabiliyor. Geçtiğimiz dönemlerde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın da dile getirdiği inovasyon yatırımlarında iş bitirmeme problemi İnovasyon Endeksleri'nde de gözlerimizin önüne sürülüyor.

Çalışanların motivasyonu kırılıyor

Para kazanma amacının hibe ve teşvik olması durumunda da çalışanların güvenceleri korunmayabiliyor. Güvenceleri olmayan çalışanlar da işleri daha geç bitirebiliyor veya hiç yapmayabiliyor.

Dolandırıcılara fırsat doğuyor

Startup fikirleriyle melek yatırımcı bulabilen kişi ve şirketler, aynı şekilde iş ağında da suni bir şekilde yer edinebiliyor. Yeni bir fikrin, var olan eski bir sisteme göre alışılmış dışı görünmesinden ve inovasyon gibi gelecek vadeden bir ismi olmasından dolayı melek yatırıcımlar daha kolay bir şekilde dolandırılabiliyor. Böylelikle de piyasadaki iş ağı sayesinde daha kolay yatırım bulup hiç iş yapmadan dolandırıcılık işlerine girişilebiliyor.

Nasıl olmalı?


Uzmanlar, startup yapacakların, öncelikle piyasanın arz ettiği teknoloji noktasını yakalaması ve ona göre inovatif fikirler geliştirmesi gerektiğini söylüyor. Daha sonra iyi bir fizibilite, halkla ilişkiler ve reklam çalışması yapmaları gerektiğini de ekliyor. Aynı görüşler, startup için daha güçlü denetim mekanizmaları gerektiğini de öngörüyor.

Yorumlar (0)
16°
hafif yağmur
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 26 53
2. Başakşehir 26 53
3. Galatasaray 26 50
4. Sivasspor 26 49
5. Beşiktaş 26 44
6. Alanyaspor 26 43
7. Fenerbahçe 26 40
8. Göztepe 26 37
9. Gaziantep FK 26 32
10. Denizlispor 26 31
11. Antalyaspor 26 30
12. Gençlerbirliği 26 28
13. Kasımpaşa 26 26
14. Konyaspor 26 26
15. Malatyaspor 26 25
16. Çaykur Rizespor 26 25
17. Ankaragücü 26 23
18. Kayserispor 26 22
Takımlar O P
1. Hatayspor 28 53
2. Erzurum BB 28 47
3. Bursaspor 28 46
4. Adana Demirspor 28 45
5. Akhisar Bld.Spor 28 45
6. Fatih Karagümrük 28 43
7. Altay 28 43
8. Ümraniye 28 40
9. Giresunspor 27 38
10. Keçiörengücü 28 35
11. Balıkesirspor 28 35
12. Menemen Belediyespor 28 35
13. İstanbulspor 27 33
14. Altınordu 28 31
15. Boluspor 28 25
16. Osmanlıspor 28 24
17. Adanaspor 28 20
18. Eskişehirspor 28 17
Takımlar O P
1. Liverpool 29 82
2. Man City 28 57
3. Leicester City 29 53
4. Chelsea 29 48
5. M. United 29 45
6. Wolverhampton 29 43
7. Sheffield United 28 43
8. Tottenham 29 41
9. Arsenal 28 40
10. Burnley 29 39
11. Crystal Palace 29 39
12. Everton 29 37
13. Newcastle 29 35
14. Southampton 29 34
15. Brighton 29 29
16. West Ham 29 27
17. Watford 29 27
18. Bournemouth 29 27
19. Aston Villa 28 25
20. Norwich City 29 21
Takımlar O P
1. Barcelona 27 58
2. Real Madrid 27 56
3. Sevilla 27 47
4. Real Sociedad 27 46
5. Getafe 27 46
6. Atletico Madrid 27 45
7. Valencia 27 42
8. Villarreal 27 38
9. Granada 27 38
10. Athletic Bilbao 27 37
11. Osasuna 27 34
12. Real Betis 27 33
13. Levante 27 33
14. Deportivo Alaves 27 32
15. Real Valladolid 27 29
16. Eibar 27 27
17. Celta de Vigo 27 26
18. Mallorca 27 25
19. Leganés 27 23
20. Espanyol 27 20