NASA: Geleceğin Star Wars'dan çok 'Star Trek' gibi olmasını umuyoruz

NASA'nın uluslararası ilişkiler yöneticisi Mike Gold, "Biz Artemis Şartları yoluyla geleceğin 'Star Wars'dan çok 'Star Trek' gibi olmasını umuyoruz" dedi.

BİLİM-TEKNOLOJİ 20.05.2020, 00:59 20.05.2020, 11:16 Burak Kaya
NASA: Geleceğin Star Wars'dan çok 'Star Trek' gibi olmasını umuyoruz

NASA, ay araştırmaları için önerdiği uluslararası paktın temel ilkelerini kamuoyuyla paylaştı. Artemis Anlaşması adını verdiği temel ilkelerle, insanların ayda nasıl çalışmalar yürüteceği ve nasıl yaşayacağını düzenleyen temel ilkeler sunarak küresel bir tartışmanın fiilini ateşledi.

NASA bu anlaşma ile yakın mesafede faaliyet gösteren rakip ülke veya firmaların birbirlerine "zararlı müdahelelerini" önlemek için gelecekteki ay üslerini çevreleyen "güvenli bölgeler" kurmayı amaçlıyor.

Bu anlaşma, aynı zamanda firmaların ayda madencilik faaliyetinde bulunduğu kaynaklarının mülkiyetine izin vermeyi amaçlıyor. NASA böylelikle yüklenici firmaların roket yakıtı üretmek ve aydaki mineralleri iniş alanları inşa etmek için ayın buzunu dönüştürmeye izinli olmasını sağlayacak.

Anlaşma, aynı zamanda NASA'nın Artemis ay programı kapsamı altında uzun vadeli planları etrafında müttefik yaratma amacının önemli bir parçası.

NASA yöneticisi Jim Brindenstine Reuters'e yaptığı değerlendirmede, "Yaptığımız şey, Dış Uzay Anlaşmasını Artemis Şartlarıyla uygulamak" diyerek uzayın askeri amaçlı değil, barışçıl amaçlarla kullanılması gerektiğini vurgulayan 1967 tarihli uluslararası pakta atıfta bulundu. Bu çerçevenin devletleri uzayda ABD davranış normalarına uymaya teşvik amacıyla kullanılacağını sözlerine ekledi.

Anlaşma, ülkelerin Birleşmiş Milletlerin tehlikeli uzay döküntüsünün önlenmesini düzenleyen kılavuzunda belirtilen standartlara ve ülkelerin uzaydaki objelerinin yörünge detaylarını sağlamalarını düzenleyen Kayıt Sözleşmesine uymasını şart koşuyor.

ABD Kongresi 2015 yılında firmaların dış uzayda gerçekleştirdikleri madencilik kaynaklarının mülkiyetine izin veren bir yasayı kabul etmişti, ancak uluslararası düzeyde bu tür bir mevzuat bulunmuyor.

Eski NASA yöneticisi Lori Garver Reuters'e verdiği demeçte, “Özel firmalar, şayet yasal mevzuat uzay madeni kaynaklarına sahip olmalarını engelleyecekse, niçin risk alacaklar?" diye soruyor ve bu tip bir düzenlemenin uzay araştırmalarını ilerleteceğini belirtiyor.

Çin ve Rusya

Trump yönetimi Artemis Anlaşması şartlarını bu ayın başında hazırlamaya başladı. Buna cevap olarak Rusya Uzay Ajansı Başkanı Dmitry Rogozin, Washington'ı pakta dair ön görüşmelerden Rusya'yı dışladığı için eleştirdi ve bu durumla ABD'nin Ortadoğu politikası arasında paralellik kurdu. Rogozin twitter üzerinden yaptığı açıklamada “İşgalin ilkesi aynı; Ay da olsa Irak da olsa değişmiyor" diye belirtti.

Çin ise Reuters'e faks yoluyla ilettiği açıklamada ay üzerindeki araştırmalar konusunda tüm taraflarla işbirliğinde bulunmaya istekli olduğunu belirtti. Çin Dış İşleri Sözcüsü amaçlarının "insanlığın geleceğini birlikte kurmak adına daha fazla katkı sağlamak olduğunu" ifade etti.

Güvenli bölgeler konusu, işbirliğini teşvik etme amacı gütse de, Dış Uzay Anlaşmasına uygun olup olmadığı konusunda soru işaretleri oluşturdu. NASA yöneticisi Jim Brindenstine ise güvenli bölgeler konusuyla ilgili olarak şöyle konuştu: “temel olarak bu şu anlama geliyor, sen benim yolumdan uzak duracaksın, ben de senin; bu uzayda hepimiz faaliyet gösterebiliriz"

Buna karşın, Kanada McGill Üniversitesi Hava ve Uzay Hukuku Enstitüsünden Doçent Ram Jakhu, güvenli bölgelerin boyutunu kimin belirleyeceğine dair soru işareti olduğunu belirtti. Jakhu, “Güvenli bölgeler gerekli ancak aynı zamanda parselleme amaçlı suistimal edilebilir" diye kaygısını dile getirdi.

Ancak NASA'nın uluslararası ilişkiler yöneticisi Mike Gold, Reuters'e konuşarak, ay madenciliği üzerine kullanılan dil başka devletleri endişelendirmemelidir, diye belirtti. “İleri sürdüğümüz ilkeler arasında, sorumlu bir şekilde uzay çalışmaları yürüten devletlerin itiraz edeceğine inandığımız hiçbir sey yok" diye ekledi.

Gold, “Biz Artemis Şartları yoluyla geleceğin 'Star Wars'dan çok 'Star Trek' gibi olmasını umuyoruz" dedi.

Yorumlar (0)
16°
hafif yağmur
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 26 53
2. Başakşehir 26 53
3. Galatasaray 26 50
4. Sivasspor 26 49
5. Beşiktaş 26 44
6. Alanyaspor 26 43
7. Fenerbahçe 26 40
8. Göztepe 26 37
9. Gaziantep FK 26 32
10. Denizlispor 26 31
11. Antalyaspor 26 30
12. Gençlerbirliği 26 28
13. Kasımpaşa 26 26
14. Konyaspor 26 26
15. Malatyaspor 26 25
16. Çaykur Rizespor 26 25
17. Ankaragücü 26 23
18. Kayserispor 26 22
Takımlar O P
1. Hatayspor 28 53
2. Erzurum BB 28 47
3. Bursaspor 28 46
4. Adana Demirspor 28 45
5. Akhisar Bld.Spor 28 45
6. Fatih Karagümrük 28 43
7. Altay 28 43
8. Ümraniye 28 40
9. Giresunspor 27 38
10. Keçiörengücü 28 35
11. Balıkesirspor 28 35
12. Menemen Belediyespor 28 35
13. İstanbulspor 27 33
14. Altınordu 28 31
15. Boluspor 28 25
16. Osmanlıspor 28 24
17. Adanaspor 28 20
18. Eskişehirspor 28 17
Takımlar O P
1. Liverpool 29 82
2. Man City 28 57
3. Leicester City 29 53
4. Chelsea 29 48
5. M. United 29 45
6. Wolverhampton 29 43
7. Sheffield United 28 43
8. Tottenham 29 41
9. Arsenal 28 40
10. Burnley 29 39
11. Crystal Palace 29 39
12. Everton 29 37
13. Newcastle 29 35
14. Southampton 29 34
15. Brighton 29 29
16. West Ham 29 27
17. Watford 29 27
18. Bournemouth 29 27
19. Aston Villa 28 25
20. Norwich City 29 21
Takımlar O P
1. Barcelona 27 58
2. Real Madrid 27 56
3. Sevilla 27 47
4. Real Sociedad 27 46
5. Getafe 27 46
6. Atletico Madrid 27 45
7. Valencia 27 42
8. Villarreal 27 38
9. Granada 27 38
10. Athletic Bilbao 27 37
11. Osasuna 27 34
12. Real Betis 27 33
13. Levante 27 33
14. Deportivo Alaves 27 32
15. Real Valladolid 27 29
16. Eibar 27 27
17. Celta de Vigo 27 26
18. Mallorca 27 25
19. Leganés 27 23
20. Espanyol 27 20